Zarys technologii budowy domów z bali

JAKI RODZAJ ŚCIAN DO DOMU Z BALI WYBRAĆ ?

Technologia budowy z bala jest taka sama, mimo różnorodności kształtów stosowanych bali. Dom równie dobrze prezentuje się po ułożeniu z budulca okrągłego czy prostokątnego. Podstawowe różnice dotyczą faktury elewacji oraz koloru drewna. W obu przypadkach wymagana jest precyzja wykonania i zachowanie reżimu technologicznego. Domy z drewna zachwycają pięknem, a ich niepowtarzalność objawia się gównie w materiale. Każde drzewo ma odmienny pień, dzięki czemu każdy nowo powstający dom ma swój wyjątkowy charakter. Materiałem, z którego produkujemy domy z bali jest tarcica świerkowa, leżakowana (o wilgotności około 20%). Drewno jest produktem naturalnym, który posiada nieregularną strukturę budowy i który podczas suszenia nabiera charakterystycznych pęknięć i rys. Dla większości naszych klientów jest to efekt pożądany, ze względu na walory estetyczne, aczkolwiek można go uniknąć. Stosuje się wtedy bale klejone warstwowo lub bale o małych przekrojach, ponieważ im mniejszy jest rozmiary stosowanych bali, tym mniejsza ilość pęknięć. Wszystkie elementy konstrukcyjne są impregnowane w ekologicznym roztworze soli boru, która to impregnacja jest wstępnym zabezpieczeniem elementów domu. Dopiero po zmontowaniu elementów domu ściany zewnętrzne i zewnętrzne okapy dachu impregnuje się środkami, których zastosowanie zabezpiecza te elementy skutecznie i na długi okres czasu.

TECHNOLOGIA BUDOWY DOMÓW Z  BALI OKRĄGŁYCH Z FREZEM WZDŁUŻNYM (CYLINDROWANEGO)

Surowiec dla domów z bala okrągłego pozyskujemy na terenach Północnego Uralu Rosji. Zima trwa tutaj ok.pół roku. Drzewo rośnie większość czasu w ujemnych temperaturach. Jest bardzo odporne,gęste. Właściwości tego drzewa znacznie wyżej niż drzewa,rosnącego w cieplejszych regionach ziemi. W oferowanych przez nas domach wykorzystywane są mieszane gatunki iglaste – sosna i świerk syberyjski o naturalnej wilgotności 85-90%. Gęstość drewna sosny i świerku jest praktycznie jednakowa.
Rzadziej  używany jest modrzew lub cedr jako surowieć dla konstrukcji drewnianej.Drewno jest żywym materiałem i z tym trzeba się liczyć zarówno podczas budowy, jak i w trakcie eksploatacji.  Zazwyczaj  jest ono cięte zimą, choć wykorzystujemy również drewno pozyskiwane w okresie letnim. Niezależnie od tego dom należy zostawić do wyschnięcia w naturalnych warunkach przez 3-12 miesiące. Z upływem czasu  konstrukcja wyschnie i wszystkie bale stają  jednakowo mocne i praktycznie nie różnią się od siebie. Trzeba być przygotowanym na to, że pierwsze kilka lat na powierzchni bali będą widoczne krople smoły. Jest to naturalny proces schnięcia drzewa. Bardzo ważnym elementem jest *skurczenie* domu. Proces ten może trwać nawet do trzech lat, po czym zmiany w pionie zanikają. Większość, oczywiście, nie chce  czekać trzy lata, a dopiero potem przystępować do prac wykończeniowych. Istnieją ogólne zasady, dotyczące montażu różnego rodzaju materiałów i konstrukcji w ścianach z brusów i bali drewnianych. Np. podczas montażu drzwi trzeba przewidzieć możliwość *ślizgania*. W miejscu montażu okna/drzwi w sztorcu bali robi się otwór, w który montuje się ślizg i mocuje się do okna/drzwi, nie mocując jej bezpośrednio do bala. Z góry otworu dla okna/drzwi należy zostawić  przestrzeń  i wykończyć narożnikiem lub opaską.

domy z bali dolny śląsk

Podczas skurczenia ściana posuwa się do dołu, ślizga po belce, okna/drzwi nie ulegają przy tym żadnym oddziaływaniom mechanicznym. Podczas montażu okien i drzwi, nawet po wyschnięciu konstrukcji, należy zostawić luźną przestrzeń (u góry). Np. okno o wysokości 1,5m potrzebuje przestrzeni 11 cm, a drzwi standardowe – 15 cm.
Wszelkie kolumny, filary, słupy, słupki, podpory itp., powiązane z główną konstrukcją domu powinny mieć odpowiednie narzędzia, pozwalające na obniżanie kolumny razem z domem. Trzeba wiedzieć, ze drzewo w pionie jest mniej podatne na kurczenie się, niż w poziomie. Dla kompensacji różnicy skurczenia potrzebne są odpowiednie regulatory. W narożnikach konstrukcji domu na końcu bal wierci się otwór, w który montuje się mechanizm gwintowy. Pozwala on ściągać budynek po kątach podczas schnięcia i nie pozwala mu deformować się.
Minimalną średnicę bali można obliczyć w następujący sposób: na każdy stopień poniżej zera – 0,8cm średnicy bali lub grubości brusa. W ten sposób ściana z bali drewnianych okrągłych o średnicy 22 cm wytrzymuje temperaturę -27,5 stopni Celsjusza bez dodatkowego ocieplenia.
Żeby bale szczelnie przylegały do siebie, najpierw frezuje się je od spodu, a potem wkłada się uszczelniacz. Między sobą bale łączą się za pomocą kołków drewnianych co 1-1,5 m, żeby zapobiec „wyjściu” bala ze ściany.
Dopuszczalne są szczeliny w zamkach między balami i w narożnikach nawet do kilku centymetrów. Jest to zjawisko naturalne dla drewna o naturalnej wilgotności.
Bardzo ważnym etapem wykończenia jest dokładne uszczelnienie konstrukcji.Niewykonanie tego etapu w należny sposób powoduje nieszczelność konstrukcji,wywiewanie ciepła z domu,zimno w domu,dodatkowe wydatki na ogrzewanie. Początkowe uszczelnienie wykonuje się pod czas układania bali. Później,kiedy konstrukcja częściowo wyschnie,po upływie kilka miesięcy, całość gruntownie uszczelnia się jeszcze raz,ponieważ drzewo schnie, kurczy się i mogą powstać szczeliny. Po włączeniu centralnego ogrzewania,konstrukcja drewniana zaczyna schnąć w przyspieszonym trybie ,drzewo dodatkowo oddaje swoja wilgoć,więc,trzeba być przygotowanym na to,iż w niektórych miejscach konstrukcja drewniana będzie potrzebowała końcowego uszczelnienia. Dla tego,żeby uniknąć nierównomiernego schnięcia konstrukcji i nadmiernego pęknięcia bala, ogrzewanie trzeba podtrzymywać na plusie ok.17 stopni Celsiusza w całym domu. Ten tryb pozwoli uniknąć gwałtownej różnicy temperatur w pomieszczeniach i nagłego schnięcie drzewa. Jednym z materiałów wykorzystywanych do uszczelniania między balami jest lniana taśma uszczelniająca. Produkowana jest ze 100% naturalnego lnu o wysokim stopniu oczyszczenia. Również często jest używana juta jako uszczelniacz. Pod wieloma względami jest lepsza od lnu.Ważnym etapem wykończenia domu jest czyszczenie ścian drewnianych. W trakcie prac montażowych, a także długiej przerwy technologicznej drewno brudzi się i traci swój kolor, co oczywiście wpływa negatywnie na wygląd.
Podczas wykończenia ściany potrzebują dokładnego czyszczenia i szlifowania. Później, żeby podkreślić piękno koloru i kształt drewna, impregnuje się je odpowiednimi środkami – bezbarwnymi i kolorowymi.
Z czasem szczeliny stają się mniejsze, np. jeżeli mamy szczelinę o wielkości 1 cm, to prawie z pewnością można założyć, że za 2-3 lata wielkość tej szczeliny będzie wynosić 1 mm. Aby zmniejszyć powstawanie szczelin należy podtrzymywać odpowiednią temperaturę wewnątrz domu. Po upływie 3-4 lat od rozpoczęcia eksploatacji domu prawdopodobieństwo powstania szczelin jest równe zero. Szczeliny w konstrukcjach drewnianych można również uszczelniać hermetykami, przeznaczonymi dla drewna. Dla wykończenia wykorzystywane są m.in. hermetyki akrylowe. Wysoka plastyczność pozwala temu rodzajowi hermetyków poruszać się razem z drzewem bez pękania. Oprócz tego uszczelniacz akrylowy zmniejsza utratę ciepła i nie utrudnia naturalnej wentylacji.Jednym z dekoracyjnych materiałów wykończenia szwów są jutowe i lniane liny, które jednocześnie pełnią funkcję dodatkowego uszczelniania. Konstrukcja z bala cylindrowanego jest optymalnym połączeniem parametrów – cena i jakość.

TECHNOLOGIA BUDOWY DOMÓW Z BALI O PRZEKROJU PROSTOKĄTNYM,  PŁAZA

Płazy powstają poprzez rozcięcie na pół (wzdłuż rdzenia) specjalnie dobranych, dorodnych pni. Jeszcze lepiej wyciąć z środka pnia deskę. Jeżeli wraz z nią uda się usunąć rdzeń ograniczy to późniejsze pękanie płazów. Nie ma jednak gwarancji, że wyeliminuje się je całkowicie. Rdzeń wcale nie musi biec środkiem pnia, a słoje bywają gęstsze z jednej strony. Taka jest specyfika drewna. Gdy pojawią się pęknięcia, pozostaje je po prostu polubić. Każda płaza jest zbieżna (tak jak pień z którego powstała) i ma dwa końce: starszy (grubszy) i młodszy (cieńszy). Cała sztuka polega na takim ułożeniu płaz w ścianie naprzemiennie końcem starszym i młodszym, aby na zwieńczeniu zrębu uzyskać równy poziom. Każda płaza ma także dwie strony. Prawą – płaską, powstałą z przecięcia pnia oraz lewą, posiadającą naturalne zaokrąglenie – czyli tzw. oflis. Dawniej używano płaz z pełnym oflisem – po prostu połówek pni (rys.1). Obecnie powraca moda na taki budulec, głównie ze względu na efekt plastyczny. Stosując „połówki” uzyskuje się wrażenie surowości i masywności. Częściej jednak używa się płaz z częściowo ściętym oflisem(rys.2 i 3). Takie płazy posiadają jednakową grubość (na czysto przeważnie 16 lub 18cm), co umożliwia ich precyzyjniejszą i dokładniejszą obróbkę. Zastosowanie takich płaz jest bardziej ekonomiczne, a powstały obiekt robi wrażenie bardziej dopracowanego. Mimo, że ściana z pełnym oflisem teoretycznie jest znacznie grubsza, to pod względem izolacyjności niewiele różni się od ściany ze standardowych szesnastek czy osiemnastek. W obydwu przypadkach szpary stanowiące mostki cieplne i najbardziej newralgiczne miejsca ściany są mniej więcej tej samej grubości.

domy z bali
Chcąc poprawić izolacyjność ścian ( a raczej ich szczelność ) można zastosować płazy felcowane (rys. 3). Wymagają one większych nakładów robocizny (wykonanie felców). Większe jest też o około 15% zużycie materiału.
Przy takiej technologii mszenie ( uszczelnienie szpar miedzy płazami ) widoczne jest tylko z zewnątrz, a wewnątrz pomieszczeń uzyskujemy gładką ścianę litego drewna, prawie bez widocznych miejsc zetknięcia się płazów. Osiągnięcie tego efektu wymaga jednak przy obróbce ostrożności, staranności i precyzji ( felce są bardzo podatne na uszkodzenia ).
Płaza nie jest elementem prefabrykowanym. Posiada indywidualne cechy drzewa, z którego powstała. Nie ma dwóch identycznych płaz (nawet z tego samego pnia). Różnią się długością, szerokością, zbieżnością, ilością sęków, żywicznością itd. Wszystkie te indywidualne cechy płazy rzutują na jej wykorzystanie konkretnie w tym, a nie innym miejscu budynku, dlatego doświadczony budarz rozpoczyna budowę od rozrzucenia kupy zgromadzonego materiału, wnikliwej oceny każdej płazy i wyznaczenia jej roli w powstającym obiekcie. Już na początku rozstrzyga gdzie wykorzystać i wyeksponować najlepsze jakościowo drewno, gdzie potrzebne będą najszersze płazy, gdzie najdłuższe, a gdzie i w jaki sposób ukryć wady i skazy materiału.
W tej sytuacji trudno się dziwić, że budarz ma osobisty stosunek do obrabianych przez siebie płaz. Piękne okazy budzą podziw i uznanie. Podobnie jak atrakcyjne kobiety prowokują do cmokania, głaskania, a nawet poklepywania. To emocjonalne zaangażowanie znajduje odzwierciedlenie w bogatej terminologii.
Na dorodną długą płazę często mówi się po prosu drzewo, albo gdy jest szeroka – ściana. Wyjątkowy, starannie obrobiony okaz bywa pieszczotliwie, ale i z szacunkiem nazywany mamą, krótki fragment płazy np. między oknami to sumik, zwany też czasem lekceważąco bęsiem, czyli literacko mówiąc dzieckiem z nieprawego łoża. Stare krnąbrne w obróbce, szerokie płazy to po prostu płaziska.
Decydując się na zakup płazów trzeba zwrócić uwagę na kilka czynników. Przede wszystkim trzeba się zdecydować na rodzaj drewna. Najpowszechniejszym i najwdzięczniejszym w obróbce jest smrek, (czyli świerk). Można też zastosować jedlę, (jodłę). Bywa ona jednak często opucyta, co grozi wypadnięciem rdzenia przy obróbce. Jest też podatna na sinienie i jak twierdzą niektórzy – ma specyficzny zapach kaczego nawozu. Innym jednak to nie przeszkadza, czego dowodzi fakt, że „w Zębie kościół zjedli” (z jodły) – jak mówi stare powiedzenie.
Modrzew ( gwarowo świerk ) jest droższy od smreka i jedli. Posiada ładne, czerwone zabarwienie, jest twardszy ale bardziej kruchy, przez co trudniejszy w obróbce, a ściany wykonane z niego długo i obficie płaczą żywicą.
Oprócz gatunku drzewa istotne jest też gdzie ono rosło. Najlepiej gdy w gęstym, górskim lesie na północnym stoku. Tam zimy są długie, przyrosty niewielkie, przez co drzewo posiada gęste, równe na całym obwodzie słoje i jest dobre do obróbki. Drewno z nizin – z reguły tańsze – jest dość rzadkie ( duże przyrosty roczne ), przez co przy obróbce lubią niespodziewanie odpadać jego fragmenty. Bywa także czasami odżywicznione i zwiertane ( zaatakowane przez owady ).
Płazy powinny mieć 18, a jeszcze lepiej 20cm grubości ( na czysto odpowiednio 16 i 18cm ). Należy się starać pozyskać jak największą ilość jak najdłuższych płaz (10-12m). Nawet gdy projektowane pomieszczenia będą dużo mniejszej rozpiętości, długie płazy potrzebne będą do przewiązania górą całego zrębu. Szerokość płaz powinna być taka, aby około trzymetrowej wysokości zrąb powstał z 7 – 8 płaz.
Płazy powinny być sezonowane co najmniej dwa lata. Należy je równo i starannie ułożyć w przewiewnym miejscu, przekładając poszczególne warstwy listwami o jednakowej grubości i zadaszyć. Płazy należy układać zawsze prawą stroną do góry. Ta strona schnąc – lekko się wybrzusza (robi się pęk) , umożliwiając spływanie wody. W lewej stronie tworzą się pęknięcia, w które woda wnikając powodowałaby gnicie drewna.

WĘGŁY

Płazy w ścianach stykających się ze sobą łączone są w węgłach za pomocą skomplikowanych zamków ciesielskich. Powstają one poprzez precyzyjne wycięcie i wydłubanie czopa oraz komory, które tworzą wzajemnie klinującą łamigłówkę. Są one tak ściśle dopasowane do siebie, że do ich połączenia potrzeba dziesięciokilogramowego młota i niemałej krzepy.
Węgły w zależności od charakteru, formy budynku można wykańczać na różne sposoby:

węgieł kryty w domy z bali

węgieł kryty

węgieł półkryty domy z bali dolny śląsk

węgieł półkryty

węgieł prosty w domach z bali

węgieł prosty

Praca na węgle wymaga zegarmistrzowskiej dokładności. Po połączeniu płaz za pazuchą ( w kącie między nimi ) nie ma prawa pojawić się nawet najmniejsza szczelinka – czyli ziajok – oczywista oznaka fuszerki. Węgieł nie może być ani przecięty, ani niedocięty, gdyż albo będzie nieszczelny ( będzie nim „fukać zima” ) albo płaza się na nim zawiesi ( nie zlegnie się ) i nie ściśnie prawidłowo mszenia.
I rzecz najważniejsza, decydująca o powodzeniu całej budowy. Należy pamiętać, aby w pierwszy południowo-wschodni węgieł włożyć święty obrazek z podpisami majstra i całej brygady.
Jest to przy tym jedna z wielu okazji do wcześniejszego i sympatycznego zakończenia dnia pracy. Jak tradycja to tradycja.
SŁUP WIĄZANY

Elementem, który umożliwia zamontowanie w ścianie z płazów okna lub drzwi jest słup wiązany. Składa się on z elementów pionowych ( stojaków ) oraz poziomych ( leżucha i ocapka ). Mogą one być ze sobą powiązane ( stąd nazwa ) na girung albo lepiej na ratkę. Słup wiązany posiada gar ( wyżłobienie ), w który wpuszczane są odpowiednio obrobione (w tzw. nut) końce płazów. Dodatkowo słup wiązany przytrzymywany w narożach jest tzw. uszami.
Ponieważ drewno zsycha się na szerokości, a nie na długości, wysokość stojaków musi być tak dobrana, aby pomiędzy górną krawędzią słupów wiązanych a leżącą nad nimi płazą ocapową powstał odpowiedni dystans. Pozwoli to jej osiąść ( zlegnąć się ) i ścisnąć omszenie, gdy płazy poniżej się zeschną. Pozostawianie dystansu na zleganie nad pionowymi elementami jest podstawową zasadą sztuki budowania z płazów.
Słup wiązany jest ozdobą płazówki pod warunkiem że ma odpowiednią szerokość ( minimum 25-30cm ). Na jego wykonanie trzeba wybrać najlepsze gatunkowo i doskonale wysuszone płazy, aby się nie wichrował i zapewnił szczelność stolarki.
Słup wiązany pełni bowiem w tradycyjnej stolarce rolę futryny.
MSZENIE
W ścianie między płazami zostawia się szczeliny (szpary) o szerokości około 2cm. Szpary są mszone, czyli wypełniane wełnianką z drewnianych strużyn. Dzieli się je na niewielkie porcje i ściśle zwija w tzw. skrątki, które potem wbija się w szparę.
Dobry mszarz wbijając mszenie potrafi podnieść budynek o ponad 10cm. Na lewej stronie ściany skrątki tworzą charakterystyczny wzór, a od strony prawej obcinane są na gładko. Wełnianka powinna być w szparze tak ściśle sprasowana, aby gwożdzia wbijało się w nią z taką trudnością jak w drewno.
Przy obróbce płaz należy pamiętać, aby zostały w nich wykonane specjalne wyżłobienia, które pozwolą lepiej zakleszczyć się wełniance.

domy z bali na dolnym śląsku

STROP
Konstrukcja stropu zamyka i usztywnia ( krosnuje ) zrąb. Głównym elementem stropu, stanowiącym jednocześnie największą ozdobę wnętrza jest biegnąca przez środek pomieszczenia, pięknie rzeźbiona poteżna belka, zwana sosrębem lub tragarzem. Umieszcza się na niej datę powstania budynku oraz nazwisko fundatora. Na sosrębie wspierają się już mniejsze, starannie fazowane belki – tzw. tragarczyki, w które od góry wcinana jest powała z ozdobnie ułożonych desek. Prostopadle do tragarczyków układane są legary pod deski podłogowe poddasza.

DACH

Najbardziej charakterystycznym elementem podhalańskiego domu jest stromy dach z półszczytami, przełamany strzechą o trochę mniejszym nachyleniu. Powstaje ona poprzez nabicie na krokwie tzw. przysztychów, które powodują wydłużenie okapu . Dach podhalański wspiera się na wysuniętych poza lico ścian i ozdobnie wyciętych końcach płaz ponad ocapowych, czyli tzw.rysiach ( wypustach ). Te z kolei wspierane są mniejszymi podrostkami (półwypustami). Na rysiach ułożone jest ozdobne deskowanie okapu, zwane podsiubitką, albo kocią powałą, gdyż przestrzeń nad nią stanowi ulubioną kryjówkę tych zwierząt. Podsiubitka podtrzymywana jest dodatkowo ślepymi rysiami (nie stanowiącymi przedłużenia płaz), tworzącymi na okapie regularny rytm.

domy z bali dolny Śląsk - ryś tradycyjny

RYŚ TRADYCYJNY

 

ryś witkiewiczowski w domach z bali

RYŚ WITKIEWICZOWSKI

ryś stylizowany - domy z bali

RYŚ STYLIZOWANY

Solidny, daleko wysunięty okap ( 90 – 120cm ) spełnia niebagatelną rolę w surowym tatrzańskim klimacie. Osłania zrąb przed zacinającym deszczem i zawiewającym śniegiem, ocienia wnętrza, gdy słońce jest wysoko i wpuszcza do środka jego promienie, gdy jest nisko.
Dzięki temu latem w pomieszczeniach panuje przyjemny chłód, a zimą w pogodne dni słońce dodatkowo je nagrzewa. Do tutejszych, trudnych warunków klimatycznych dostosowana jest też konstrukcja dachu. Mimo zastosowania krokwi o oszczędnych przekrojach, potrafi on przenieść obciążenia ogromnych ilości śniegu oraz wytrzymać napór wiejącego tu często wiatru halnego, który kładzie nieraz całe hektary lasu. Swą wytrzymałość dach zawdzięcza między innymi dużemu spadkowi. Nie należy jednak przesadzać z jego nadmiernym wybystrzaniem ( zwiększaniem nastromienia ). Takie działania (często ostatnio obserwowane) prowadzą do wynaturzenia proporcji.
Dach kryje się ułożonymi dubeltowo ( podwójnie ) drewnianymi gontami. Dzisiaj gontów już się nie szczypie ręcznie, tylko tnie maszynowo. Nie są one więc tak trwałe jak dawniej i wymagają starannego zaimpregnowania. Na pokrycie 1 m2 dachu potrzeba ok. 24-30 gontów o długości 1 metra. Oprócz gontów prostych konieczne są trochę dłuższe gonty skośne, używane w koszach (korytach) i na narożach.
Gont powinien być sezonowany (najlepiej 1 rok), wypuszczony z jednej maszyny ( aby pasował do siebie ) i wykonany z gęstego, mało sękatego, zdrowego drewna. Gonty posiadające czerwono-niebieskie wzorki należy odrzucić  (przegnite ), a słabe jakościowo w ostateczności wykorzystać jak najbliżej kalenicy. Ułożony w równiutkie sory gont z wyprowadzonymi miękko ( na owijkę ) narożami i koszami jest niezwykle efektownym, cichym a przy odpowiedniej konserwacji także trwałym pokryciem.

DLACZEGO Z PŁAZÓW

Budynki z płazów, jeżeli o nie dbać, cechują się dużą trwałością. Na Podhalu występują liczne obiekty o ponad stuletniej historii, stawiane w większości przypadków nawet bez porządnych fundamentów. Znajdują się one w dobrym stanie technicznym, mimo że podstawowym sposobem ich konserwacji było szorowanie ścian i podłóg szarym mydłem, ługiem lub popiołem.
Konstrukcja o dużej elastyczności i sztywności zarazem pozwala na podnoszenie lub przesuwanie całych obiektów, a także rozbieranie i ponowne ich składanie w innym miejscu. Było to od wieków często praktykowane na Podhalu. Podstawowym jednak atutem płazówek jest ich piekno, wynikające z czytelnej i czystej konstrukcji, zastosowanego materiału najwyższej jakości, kunsztu wykonania i wyrafinowanej sztuki zdobniczej, posiadającej swe użytkowe uzasadnienie.
Ciepłe i miłe w dotyku ściany pozbawione jakiegokolwiek negatywnego oddziaływania na człowieka tworzą unikalny klimat i atmosferę wnętrz.

TECHNOLOGIA BUDOWY DOMÓW Z BALI O PRZEKROJU PROSTOKĄTNYM, LITEGO

Najczęściej spotykaną powszechnie technologią jest budowanie z bala litego o przekroju prostokąta ( często nazywany – płazem ). Sposób stosowany przez nas do budowy domów mieszkalnych i rekreacyjnych – jest schludny i praktyczny i chyba najczęściej do tej pory wybierana przez klientów zanim nie zaoferowaliśmy naszych wyrobów w technologii bala klejonego.

Bal masywny, lity o przekroju prostokątnym

ŚCIANY ZEWNĘTRZNE
Na ściany zewnętrzne stosowane jest drewno świerkowe. Belki są leżakowane w zakładzie oraz cięte i frezowane na odpowiedni wymiar maszynowo co zapewnia bardzo dobre spasowanie elementów budynku. Specjalnie profil bala odprowadza wodę na zewnątrz, a konstrukcje narożne zapewniają bardzo mocny sposób łączenia drewna. Niezbędne do montażu kołki drewniane,  listwy do montażu okien i drzwi są dostarczane są w ilościach potrzebnych do zmontowania elementów drewnianych.
ŚCIANY SZCZYTOWE
Ściany szczytowe są dostarczane zgodnie z rysunkiem w postaci belek ( przekrój jak na parterze ) lub jako drewniana konstrukcja zgodna z wymaganiami statycznymi. Do oszalowania zewnętrznego jest dostarczane zgodnie z ofertą pionowe lub poziome odeskowanie deską na pióro wpust – oblicówką grubości 20 mm szerokości krycia 120 mm lub profile imitujące bal 220 lub 250 mm.
ŚCIANY WEWNĘTRZNE  NOŚNE
Ściany wewnętrzne są dostarczane zgodnie z rysunkiem i danymi statycznymi w postaci belek ( przekrój jak ścian zewnętrznych ).
ŚCIANY WEWNĘTRZNE  SAMONOŚNE ( działowe )
Są dostarczane zgodnie z rysunkiem i danymi statycznymi jako drewniana, szkieletowa konstrukcja.
KONSTRUKCJA DACHU
Ciesielskie wykonanie szkieletu dachu zgodnie z rysunkiem i danymi statycznymi. Powierzchnia dachu to, jeżeli nie jest ustalone inaczej, okap 80 cm i przy szczycie 100 cm, mierząc od środka ściany. Nachylenie dachu takie jak przedstawione na rysunku. Krokwie w odstępach od 60 do 95 cm, deska poszyciowa – dwustronnie strugana w obszarze ocieplenia grubości 20mm, oraz oblicówka – odeskowanie z drewna sosnowego łączone na pióro – wpust grubości 20mm i szerokości krycia 200mm na krokwiach w miejscu, gdzie dach przekracza obrys zewnętrzny budynku.
SUFIT NAD PARTEREM
Jako belki stropowe najczęściej stosowane są te same jak belki na ściany na parterze. Na to kładzie się szalunek z deski sosnowej – oblicówki grubości 27 mm szerokości krycia 120 mm licem do dołu na pióro – wpust, stanowi sufit patrząc od dołu, a jednocześnie tzw. roboczą podłogę, na której rozkłada się instalacje. Strop może być wykonany również z krawędziaka , najczęściej gdy jest integralną częścią konstrukcji dachowej spinającą krokwie na wysokości ścian. Nazywamy go stropem lekkim bo z reguły jest w budynkach o nieużytkowym poddaszu i służy jako konstrukcja nośna sufitu nad parterem. Przekrój stropu z krawędziaka wynika z projektu.
BALKON
Balkon jest dostarczany taki jak w projekcie.O ile konstrukcja nośna balkonu nie jest wykonana z bali takich jak ściany w dostawie zawarte są też legary podłogowe ok. 41 x 120 mm i do nich listwy podporowe. Deski podłogowe 28 x 100 mm z heblowanej kantówki sosnowej. Barierki są zgodne z projektem.
TECHNOLOGIA BALA NATURALNIE OKRĄGŁEGO, CIOSANEGO RĘCZNIE
Technologia produkcji bala ciosanego jest podobna do produkcji bala cylindrowanego. Różnica polega na tym, iż wszelkie prace wykonywane są ręcznie. Bal nie jest dokładnie wycylindrowany,ponieważ obróbka odbywa się ręcznie elektrostrugami. Zamki, półzamki i frezy wycinają siekierami, piłami spalinowymi.
Wykończenie konstrukcji z bala ciosanego jest podobne do technologii wykończenia bala cylindrowanego. Kształt bala ciosanego nie tak dokładny jak bala cylindrowanego, ale to właśnie nadaje konstrukcji swój niepowtarzalny urok. Pod względem pracochłonności znajduje się na pierwszym miejscu.


TECHNOLOGIA BALA KLEJONEGO
Materiałem dla produkcji domów  naszym klientom jest sosna, rosnąca w północnym regionie Finlandii. Produkcja natomiast znajduje się na terenie Austrii Jest surowcem wyjątkowym pod względem odporności  na niskie temperatury i współczynnika przenikania ciepła. Rzadziej są używane świerk, cedr i modrzew. Technologia produkcji bala  składa się s kilku etapów.

Z początku konar jest cięty na deski na wymiar, które są gruntownie suszone ( w przeciwieństwie do bali okrągłych deski wysuszyć jest znacznie prościej ), dlatego ich wilgotność jest znacząco niższa. Potem następuje kontrola jakości. Uszkodzone obszary są wycinane, reszta – łączona za pomocą mini-kołków.
Deski są suszone, impregnowane antyseptykami i antypirenami( środkami przeciwpożarowymi ).Z tych rzetelnie wysuszonych, dokładnie heblowanych, segregowanych i składanych po kawałkach desek, które nazywane są lamelami, na odpowiednich maszynach pod ciśnieniem skleja się bala. Lameli może być od 2 do 5. To stwarza możliwość produkcji grubych bali klejonych, maksymalna szerokość sięga 260 mm, a wysokość – 260 mm.
Klejowy system, który jest wykorzystany podczas produkcji nie zawiera aldehydu mrówkowego, toluenu, metali ciężkich ani innych toksycznych związków chemicznych. Odpowiada Unijnym Normom Bezpieczeństwa (dyrektywa Unii Europejskiej EU-79/769/EEC,cz.1, dz.29), ma pozwolenie na wykorzystanie w produkcji wyrobów, znajdujących się w bezpośrednim kontakcie z produktami spożywczymi. Końcowym etapem jest produkowanie drewnianych elementów domu według projektu – w balach zamówionego przekroju – wycinanie zamków, frez, otworów pod elektrykę, cięcie bali na wymiar, a także, w opcji wykończenia *pod klucz* – produkcja schodów, tarasów, balkonów, podbitki, elementów wykończenia wnętrz ( boazeria ) itd. Bal klejony jest bardziej wytrzymały w porównaniu ze zwykłym balem prostokątnym. Przy zmianie wilgotności nie zmienia swojego kształtu, nie krzywi się.
Bal klejony, strugany i profilowany, pod względem termoizolacji i przepuszczalności powietrza, a także szczelności łącza ma przewagę nad balem okrągłym. Frezy i grzebienie wzdłuż bali sztywno łączą bale w ścianie z balami powyżej i poniżej. Uszczelniacz nie jest potrzebny, ściany także nie potrzebują wykończenia.  Bal klejony nie zmienia swego kształtu podczas eksploatacji, ma bardzo małe *skurczenie* (2-3 razy mniej, niż np. przy balu okrągłym). Bal klejony nie pęka, cechuje się wysoką jakością powierzchni. Surowa zasady i przepisy fińskiego drewnianego przemysłu gwarantują i bez tego bardzo wysokie ekologiczne parametry drewnianych konstrukcji. Ogromne doświadczenie i jakość produkcji pochodzącej z Austrii nie potrzebuje  dodatkowych rekomendacji. Właśnie, taką produkcję polecamy Państwu.


Cena naszych budynków jest sumą cen poszczególnych składników budynku. Sumujemy cenę:
– ilości m³ bali,
– ilości m³ więźby,
– ilości m³ ścian konstrukcji szczytowych,
– ilości m² ścian konstrukcji lekkiej działowych wewnętrznych,
– ilość m² okien,
– ilość drzwi zewnętrznych ,
– ilość m² deski poszyciowej na dachu,
– ilość m² deski oblicówki na dachu,
– ilość m² poszycia dachowego,
– materiały montażowe,
– montaż,
i otrzymujemy całkowity koszt budynku.
Cena m² jest więc dla nas sprawą wtórną , i można powiedzieć, że inwestor sam ją kształtuje. Dla nas nie ma znaczenia czy zapotrzebowanie bali na budynek wynosi 60 czy 100 m³ drzewa, choć mogą to być budynki o takiej samej powierzchni. W przypadku gdy wszystkie wewnętrzne ściany zaplanujemy z litego bala musimy liczyć się ze wzrostem ceny budynku. Najczęściej stosowany wariant to zbudowane z bali; obrys budynku i 1 lub 2 ściany oddzielające część reprezentacyjną budynku (salon z kominkiem, jadalnią otwartym aneksem kuchennym) od części prywatnej gdzie znajdują się sypialnie, łazienka, pomieszczenia gospodarcze. W części prywatnej ścianki są konstrukcji lekkiej. Nie zabierają dużo miejsca ( 4 ścianki z bala 240 mm to już prawie 1 m powierzchni mniej ), a dodatkowo w łazience i pomieszczeniach gospodarczych gdzie i tak kładziemy płytki, by je przymocować na konstrukcję nośną ścianek działowych możemy bezpośrednio przymocować płytę gipsowo kartonową. Trzeba również pamiętać że aby położyć płytki na ścianę z litych bali należy zamontować specjalną konstrukcję, która zwiększa koszty a dodatkowo pomniejsza pomieszczenie.
Koszt przeprowadzonych przez nas inwestycji, w zależności od podanych wyżej warunków wahał się od 1500 zł/m² do 2800 zł/m² netto dla budynków całorocznych.